Τόποι Ουτοπίας: αχρήματες συναλλαγές

Με την ένταση της κρίσης μια «περιθωριακή » μέχρι σήμερα ιδέα εναλλακτικής κοινωνικής οργάνωσης αποκτά έδαφος : τα δίκτυα αχρήματων συναλλαγών και ανταλλαγών. Απαντήσεις πολιτισμού στην βαρβαρότητα των καιρών.
«Η αχρήματη συναλλαγή, αν και φαίνεται να είναι μια πρωτότυπη ιδέα για την Ελλάδα, υπάρχει εδώ και πολλά χρόνια σε διάφορες χώρες του εξωτερικού με μεγάλη επιτυχία. Ένα από τα πιο γνωστά συστήματα αχρήματης συναλλαγής είναι το LETS (Local Exchange Trading System = Εμπορικό Σύστημα Τοπικής Ανταλλαγής) με δικό του εσωτερικό νόμισμα.
Αρχικά ξεκίνησε στο Βανκούβερ του Καναδά, ενώ σήμερα υπάρχουν περισσότερα από 30 συστήματα LETS που λειτουργούν στον Καναδά, ενώ πάνω από 400 παρόμοια συστήματα υπάρχουν στην Αγγλία, στην Αυστραλία, στη Γαλλία, στη Νέα Ζηλανδία και στην Ελβετία. Μερικά από τα πιο πετυχημένα συστήματα στις Η.Π.Α. είναι το Χρονοδολάριο, το Ithaca Hours και το ΡΕΝ.
Το Δίκτυο δεν αντικαθιστά τα χρήματα, αλλά μπορεί να βοηθήσει άτομα και οικογένειες μέσω της ανταλλαγής υπηρεσιών και προϊόντων που μπορούν να διαθέσουν και που χρειάζονται στην καθημερινή τους ζωή.
Είναι μια θετική δράση που φέρνει τους ανθρώπους πιο κοντά, δημιουργείται από τα ίδια τα μέλη του για τα μέλη του και μέσα από αυτό οι άνθρωποι έχουν την ευκαιρία να δημιουργήσουν ευκαιρίες απασχόλησης, να δώσουν αξία στα τοπικά προϊόντα τους και να πάρουν τη ζωή στα χέρια τους.
Στην σημερινή εποχή της κρίσης και του οικονομικού αδιέξοδου, η πρόταση του Δικτύου Ανταλλαγών μπορεί να βοηθήσει οικογένειες και επιχειρήσεις να επιβιώσουν με αξιοπρέπεια. Αυτή η πρακτική μπορεί να βοηθήσει πολλούς ανθρώπους, που, ενώ γνωρίζουν διάφορες τέχνες και έχουν ποικιλία γνώσεων πάνω σε διάφορα επιτηδεύματα, αντιμετωπίζουν μεγάλες δυσκολίες λόγω της ανεργίας ή της ευρύτερης οικονομικής δυσχέρειας.
«Πελίτι» : δίκτυο ανταλλαγών απο το 1995 
Αντί να γκρινιάζεις για το σκοτάδι άναψε ένα φως
«Το «Πελίτι», από την πρώτη ώρα της σύστασης του το 1995, στηρίχτηκε στην βοήθεια των φίλων του. Ο κάθε ένας πρόσφερε αυτό που μπορούσε. Έτσι ενώ το «Πελίτι» δεν είχε τίποτα, είχε τα πάντα μέσα από τους υποστηρικτές του. Αυτός είναι ο τρόπος με τον οποίο συνεχίζει να εργάζεται και σήμερα.
Από την άνοιξη του 2002 το «Πελίτι», διευρύνθηκε. Ξεκίνησε την υλοποίηση ενός ονείρου. Η δημιουργία ενός χώρου -κοινότητας- όπου η συνεργασία των ανθρώπων πέρα από τις διαφορές τους και η αρμονική συνύπαρξη με το φυσικό περιβάλλον θα είναι ένα γεγονός και όχι μια θεωρία.
Στα πλαίσια αυτής της διεύρυνσης του ξεκινάει ένα δίκτυο ανταλλαγής αγαθών και υπηρεσιών χωρίς χρήματα¨.»
Το δίκτυο Φασούλι
«Το δίκτυο Φασούλι είναι ένα δίκτυο για όλους εμάς τους κακοπληρωμένους ή άνεργους νέους της Αθήνας. Εμάς, τη γενιά των 700, των 600, των 300 ή και των καθόλου ευρώ, που πρέπει να ζήσουμε σε έναν κόσμο που γίνεται όλο και πιο ακριβός. Είναι ένας τρόπος να βρούμε εμείς, η «χαμένη γενιά» ο ένας τον άλλον και να αλληλοβοηθηθούμε.
Το κάθε μέλος του δικτύου προσφέρει στους άλλους υπηρεσίες και προϊόντα. Οι προσφορές του ανακοινώνονται στο δίκτυο μέσα από ταξινομημένες αγγελίες. Η πληρωμή του γίνεται σε Φασούλια, ένα εικονικό νόμισμα που η χρήση του περιορίζεται μέσα στο δίκτυο. Η διαφορά είναι ότι σκοπός εδώ δεν είναι να μαζέψεις όσα πιο πολλά Φασούλια μπορείς αλλά μάλλον να προσπαθείς να παίρνεις όσα περίπου Φασούλια έχεις δώσει. Δηλαδή εδώ δεν ισχύει το «φασούλι το φασούλι γεμίζει το σακούλι» αλλά μάλλον το «κράτα με να σε κρατώ να ανεβούμε το βουνό».»
ΤΕΜ στην Μαγνησία
«Μία εναλλακτική κοινωνική οικονομία εφαρμόζεται στη Μαγνησία, που φέρνει τους ανθρώπους πιο κοντά, γιατί Ανταλλαγή σημαίνει και Αλληλεγγύη. Είναι μια θετική δράση από τους ίδιους τους πολίτες, οι οποίοι παίρνουν τη ζωή τους στα χέρια τους, δημιουργούν ευκαιρίες απασχόλησης, δίνουν αξία στα τοπικά προϊόντα, βοηθούν τις οικογένειες τους και τις επιχειρήσεις τους να επιβιώσουν και να αντιμετωπίσουν την οικονομική κρίση.
Η εκτίμηση της οποιασδήποτε προσφοράς και ζήτησης στα πλαίσια των ανταλλαγών ανάμεσα στα μέλη του Δικτύου και το μέσο συναλλαγής δεν είναι το ευρώ, αλλά η Τοπική Εναλλακτική Μονάδα (ΤΕΜ). Το Δίκτυο Ανταλλαγών και Αλληλεγγύης έχει μελετηθεί και δοκιμαστεί με επιτυχία στο εξωτερικό. Δεν υπάρχει εκμετάλλευση από άνθρωπο σε άνθρωπο, δεν υπάρχουν τόκοι ή ανατοκισμοί και τοκογλυφία.
Το Δίκτυο είναι βασισμένο στις ακόλουθες αρχές:
Ισότητα και Ισοτιμία. Το Δίκτυο ανήκει στα μέλη του, είναι τα μέλη του. Όλοι/όλες είναι ίσοι ανεξαιρέτως και παίρνουν συλλογικά, μέσα από τακτικές συνελεύσεις, τις αποφάσεις που διέπουν την λειτουργία του Δικτύου. Τα μέλη ορίζουν την Ομάδα Συντονισμού που αναλαμβάνει τις από μέρα σε μέρα λειτουργίες.
Ανοιχτή Διαδικασία και Διαφάνεια. Όλα τα μέλη ενημερώνονται για όλες τις συντονιστικές και λειτουργικές διαδικασίες του Δικτύου που πραγματοποιούνται από την Ομάδα Συντονισμού. Μπορούν να παρευρεθούν στις συναντήσεις της Ομάδας, να συμμετέχουν στις διαδικασίες, και έχουν πρόσβαση στην ιστοσελίδα που γίνονται οι συζητήσεις και η επικοινωνία μεταξύ των μελών της Ομάδας.
Συμμετοχή και Αλληλεγγύη. Ιδιαίτερη έμφαση δίνεται στον κοινωνικό χαρακτήρα του Δικτύου. Από τις συλλογικές αποφάσεις και την ενεργή συμμετοχή στη διαμόρφωση του Δικτύου μέσω του Βήματος Διαλόγου Μελών μέχρι τις κοινωνικές/κοινωφελείς δραστηριότητες τα μέλη ενθαρρύνονται να συνεργαστούν, να ανταλλάξουν, να προσφέρουν και να συμμετέχουν με γνώμονα το κοινό καλό και την συνδιαμόρφωση της κοινωνίας που θέλουμε.
Αν και η αχρήματη συναλλαγή φαίνεται ότι θα μπορούσε να είναι ένα κώλυμα για τις εμπορικές επιχειρήσεις ή τις επιχειρήσεις παροχής υπηρεσιών, αυτό δεν ισχύει για όσες από αυτές συμμετέχουν στο Δίκτυο, όπως συμβαίνει στη Μαγνησία. Έτσι, εμπορικά καταστήματα, γιατροί και άλλοι επαγγελματίες κάθε είδους συμμετέχουν και συνεργάζονται ώστε να γίνεται η ζωή τους πιο ανθρώπινη, πιο ποιοτική και με λιγότερη πίεση.»
«Οβολός» στην Πάτρα
«Το νέο κοινωνικό νόμισμα του «οβολού» παρέχει μία εναλλακτική οικονομία – απάντηση στην χρηματοοικονομική κρίση.
Μέσα από την κοινότητα του ovolos.gr, ο καθένας μπορεί πλέον να εκτιμήσει και να αγοράσει τα αγαθά ή/ και τις υπηρεσίες που προσφέρονται με βάση μία εναλλακτική αξία αναφοράς.»
«Ήλιος» στην Κατερίνη
«Το Δίκτυο αχρήματων συναλλαγών της Κατερίνης λειτουργεί μέσω του διαδικτυακού χώρου «Μητέρα Γη» (www.motherearth.gr).
Η εναλλακτική μονάδα του Δικτύου είναι ο ήλιος, σύμβολο ενέργειας και ευημερίας, και στην ανταλλακτική πρακτική δεν υπάρχουν τόκοι ή ανατοκισμοί ή τοκογλυφία ή εκμετάλλευση ανθρώπου από άνθρωπο.
Για να συμμετέχετε στο Δίκτυο Ανταλλαγών, διαβάζετε την Διακήρυξη και τους Όρους Συμμετοχής του Δικτύου και αφού τα αποδεχθείτε, συμπληρώνετε την Αίτηση Εγγραφής με τα στοιχεία σας και την υποβάλλετε.
Τηλέφωνα Επικοινωνίας: Κωνσταντία Καρλέτσα 6936357561 ώρες: 5 μ.μ. με 8 μ.μ. (απόγευμα)
Αναστασία Τσορμπατζίδου 6997084901 ώρες: 10 π.μ. με 12 μ. (πρωί)»
ΕΜΡΟ στη Ροδόπη
http://www.emro.gr/

«Η Εναλλακτική Μονάδα Ροδόπης (για συντομία ΕΜΡΟ) είναι ένα μέσο άμυνας της τοπικής κοινωνίας απέναντι στην επεκτατική πολιτική των πολυεθνικών, που αποσκοπεί στην αφαίμαξη της τοπικής οικονομίας. Παράλληλα αποτελεί και ένα επιθετικό μέσο αντιμετώπισης της οικονομικής ύφεσης και των οδυνηρών συνεπειών της, ιδιαίτερα για τα αδύναμα και μεσαία οικονομικά στρώματα της περιοχής μας.
Το ΕΜΡΟ επιτρέπει και προωθεί τη συναλλαγή (μεταξύ των ανθρώπων που συμφώνησαν να το χρησιμοποιούν) σε συνδυασμό ή ακόμη και χωρίς τη χρήση των παραδοσιακών νομισμάτων.
Στην ουσία είναι μια μονάδα μέτρησης της αξίας των προσφερόμενων προϊόντων και υπηρεσιών από και προς την τοπική κοινωνία.»
στη Λαμία :Τράπεζα Ελεύθερου Χρόνου – Δίκτυο Ανταλλαγής Υπηρεσιών δήμου Λαμιέων
Η Τράπεζα Ελεύθερου Χρόνου λειτουργεί ως εργαλείο κοινωνικοποίησης και ενδυνάμωσης του ατόμου και υποστηρίζεται από το δικό του εσωτερικό «νόμισμα – χρόνο» ή «νόμισμα – εργασία». Η τράπεζα αυτή αποτελεί ένα δίκτυο ανταλλαγής υπηρεσιών σε βάση αμοιβαίας εμπιστοσύνης, χωρίς χρηματική αμοιβή, και έχει δοκιμαστεί με επιτυχία σε πολλές ευρωπαϊκές χώρες. Για κάθε ώρα εθελοντικής προσφοράς υπηρεσιών που δίνει ένα μέλος, ζητεί και λαμβάνει μια ώρα προσφοράς σε τομείς που χρειάζεται.
«Μονάδα» στα Χανιά
«Δημιουργήθηκε στα Χανιά το Δίκτυο Ανταλλαγών με τη βοήθεια και τη συμμετοχή πολλών συμπολιτών μας. Η πρώτη συνέλευση πραγματοποιήθηκε την Τετάρτη 26/10 στο εργατικό κέντρο Χανίων και τα συμπεράσματα ήταν ενθαρρυντικά, τόσο από την προσέλευση του κόσμου, όσο και από το ενδιαφέρον που έδειξαν για ένα τέτοιο εγχείρημα όσοι παραβρέθηκαν.
Άνθρωποι διαφορετικών ηλικιών, πολιτικών και κοινωνικών θέσεων ήρθαν κοντά και συμφώνησαν να συμμετέχουν και να συμβάλλουν για ένα κοινό σκοπό: την αλληλεγγύη στους δύσκολους καιρούς που περνάμε και την ανάπτυξη της εμπιστοσύνης και της συνεργασίας στις ανθρώπινες σχέσεις μέσω του εναλλακτικoύ εμπορίου.
Το Δίκτυο Ανταλλαγών Χανίων βασίζεται σε ένα εναλλακτικό νόμισμα, τη Μονάδα, με την οποία τα μέλη έχουν συναλλαγές μεταξύ τους. Κάθε μέλος ανταλλάσει διαδικτυακά προϊόντα και υπηρεσίες με τα άλλα μέλη καθώς επίσης συμμετέχει στο ανταλλακτικό παζάρι που θα πραγματοποιείται στην πόλη ανα τακτά χρονικά διαστήματα.
Στο παζάρι μπορεί να λαμβάνει μέρος οποιοσδήποτε θελήσει, χωρίς αναγκαία να είναι μέλος του Δικτύου, με την προϋπόθεση να φέρει κάτι να ανταλλάξει όπως τρόφιμα, αντικείμενα,είδη ένδυσης κ.α.»
Καερέτι στην Ιεράπετραhttp://kaereti.gr/examples.html
«Είναι ένα δίκτυο αμοιβαίας αλληλοβοήθειας με σκοπό την υποστήριξη των κοινωνικά και οικονομικά ευαίσθητων ομάδων αποδίδοντας κοινωνική αλληλεγγύη στα μέλη της.
Δεν έχει καμία διαφορά από αυτό που ήδη συμβαίνει και συνέβαινε παλιότερα στις τοπικές κοινωνίες.Κάποιος θέλει μια εξυπηρέτηση να τον μεταφέρουν κάπου . Κάποιος άλλος προσφέρει αγροτικά προϊόντα από το μποστάνι του στο γείτονα του. Ενός άλλου έχουν χαλάσει τα υδραυλικά στο σπίτι του και φωνάζει έναν φίλο του που ξέρει πώς να τα επισκευάσει. Η μόνη διαφορά εδώ είναι ότι δέχεσαι τη βοήθεια για να την προσφέρεις και εσύ μετά σε κάποιον άλλο ή ακόμα και στον ίδιο. Όλο αυτό το σύστημα γίνεται όμως οργανωμένα. Έτσι κάποιος μπορεί να βοηθηθεί από κάποιον που δεν τον γνωρίζει και είναι μέλος του δικτύου. Επαγγελματίας ή όχι αυτό που μετράει είναι η ποιότητα της προσφοράς , η υπευθυνότητα και η συνέπεια. Επειδή δεν έχει κερδοσκοπικό χαρακτήρα και βασίζεται στην ανάγκη και στη θέληση μπορεί να δημιουργήσει μεγάλο εύρος προσφοράς από υπηρεσίες και αγαθά.
Η λειτουργία του δικτύου είναι ηλεκτρονική (με υπολογιστή) αλλά και γι αυτούς που δεν έχουν πρόσβαση υπάρχουν τα κέντρα εξυπηρέτησης ώστε να μπορούν να συμμετέχουν. «
Συριανό σανό
«Η μονάδα ανταλλαγής είναι το Συριανό ανταλλακτικό νόμισμα (σ.α.νο ).
Ορίζεται σαν κάτω όριο τα -20 σανο και σαν πανω όριο τα +20 σανο.
Προς το παρόν η ισοτιμία ορίζεται 1 σανο=1 ώρα. Η ισοτιμία είναι ένα θέμα που εγείρει πολλά ερωτήματα, πιστεύουμε όμως ότι μπορεί να λυθεί στο πλαίσιο των σχέσεων εμπιστοσύνης, αλληλεγγύης και καλών προθέσεων στο οποίο όλοι(-ες) θα λειτουργούμε στη συνέλευση του Δικτύου.»
«Μπουκούνια» στην Κέρκυρα
Μία εναλλακτική κοινωνική οικονομία εφαρμόζεται στην Κέρκυρα, που φέρνει τους ανθρώπους πιο κοντά, γιατί Ανταλλαγή σημαίνει και Αλληλεγγύη. Είναι μια θετική δράση από τους ίδιους τους πολίτες, οι οποίοι παίρνουν τη ζωή τους στα χέρια τους, δημιουργούν ευκαιρίες απασχόλησης, δίνουν αξία στα τοπικά προϊόντα, βοηθούν τις οικογένειες τους και τις επιχειρήσεις τους να επιβιώσουν και να αντιμετωπίσουν την οικονομική κρίση. Η εκτίμηση της οποιασδήποτε προσφοράς και ζήτησης στα πλαίσια των ανταλλαγών ανάμεσα στα μέλη του Δικτύου δεν γίνεται σε ευρώ, αλλά σε ΜΠΟΥΚΟΥΝΙΑ ή αλλιώς ΤΕΜ (Τοπική Εναλλακτική Μονάδα).
Πεύκη -Λυκόβρυση
Τοπικό Εναλλακτικό Σύστημα Αχρήματων Συναλλαγών (L.E.T.S.) «ΠΕ.ΛΥ.ΚΟΙ.Α.» (σύστημα μονάδων ΠΕύκης – ΛΥκόβρυσης ΚΟΙνωνικής Ανταλλαγής) στην ευρύτερη περιοχή του ενιαίου Δήμου Λυκόβρυσης – Πεύκης Αττικής
 «ΑΛΛΗΛΕΓΓΥΟΝ»
ΑΝΤΑΛΛΑΚΤΗΡΙΟ ΑΓΡΟΤΙΚΩΝ ΚΑΙ ΕΛΛΗΝΙΚΩΝ ΠΡΟΪΟΝΤΩΝ
«Ολοκληρώνονται τις επόμενες ημέρες, οι εργασίες προετοιμασίας του Ανταλλακτηρίου Αγροτικών και Ελληνικών προϊόντων «Αλληλέγγυον», έτσι ώστε να αρχίσει να υποδέχεται τα πρώτα αγροτικά/ελληνικά προϊόντα, τα οποία θα τα διαθέτει ΧΩΡΙΣ ΚΑΝΕΝΑ ΑΠΟΛΥΤΩΣ ΚΕΡΔΟΣ στους καταναλωτές της Αθήνας.
Το «Αλληλέγγυον» βρίσκεται στην εύκολα προσβάσιμη – τόσο για τους κατοίκους της Αττικής όσο και για τους αγρότες της περιφέρειας – περιοχή του Κολωνού και συγκεκριμένα πίσω από τον Σταθμό Λαρίσης και στην διεύθυνση Αγίας Σοφίας 50 και Διδυμοτείχου, με συνολικό εμβαδόν χώρου για την πώληση των προϊόντων, 200 τετραγωνικά μέτρα .»
Πληροφορίες: Κώστας Φωτεινάκης
Advertisements